YAZICI BARAJI

Ağrı Yazıcı Barajı, Ağrı'da Altınçayır Deresi üzerinde içme suyu ve sulama amacıyla 1995-2001 yılları arasında inşa edildi. Baraj, Ağrı DSİ 85. Şube Müdürlüğü kontrollüğünde tamamlandı. Fırat Havzası'nda yer alan tesis, Ağrı kent merkezinin yaklaşık 13 kilometre kuzeydoğusunda, Altınçayır Deresi üzerindeki darboğaz kesimde bulunuyor. Barajın konumu 39°35′-39°55′ kuzey enlemleri ile 42°50′-43°27′ doğu boylamları arasında yer alıyor.

Altınçayır Deresi, Ağrı kentinin güneyinde Fırat Nehri'nin ana kollarından biri olan Murat Nehri ile birleşiyor. Yazıcı Barajı Sulama Projesi'nin tamamlanmasıyla birlikte, baraj gölünde depolanacak yıllık yaklaşık 202 milyon 188 bin metreküp su ile Ağrı Ovası'nda 25 bin 79 hektar, Ekincik Ovası'nda ise 11 bin 71 hektar olmak üzere toplam 36 bin 150 hektar tarım arazisinin sulanması hedefleniyor.

Toprak gövde dolgu tipinde inşa edilen Ağrı Yazıcı Barajı'nın gövde hacmi 7 milyon 921 bin metreküp olarak kayıtlara geçti. Akarsu yatağından yüksekliği 84 metre olan barajın, normal su kotunda göl hacmi 202,30 hektometreküp, göl alanı ise 7,61 kilometrekare olarak belirlendi. Baraj, sulama kapsamında 25 bin 79 hektarlık alana hizmet veriyor.

Ağrı ilinin içme ve kullanma suyu ihtiyacının karşılanması amacıyla da projelendirilen Yazıcı Barajı'nda, günlük 40 bin metreküp kapasiteli ham su arıtma tesisi inşa edildi. Bu tesisle birlikte Ağrı kenti ve çevre yerleşimlerin içme ve kullanma suyu ihtiyacının 2045 yılına kadar karşılanmasının planlandığı bildirildi.

Baraj gövdesinin bulunduğu alanda Eosen yaşlı fliş ile Pliyosen yaşlı kil, kiltaşı ve çakıl ardalanmasının yer aldığı belirtiliyor. Söz konusu birimlerin yalnızca memba kesimde bulunması ve mansapla bağlantısının olmaması nedeniyle baraj gövdesine olumsuz bir etkisinin bulunmadığı ifade ediliyor.

Yazıcı Barajı'nın yağış alanı 171,5 kilometrekare olarak hesaplanırken, bölgenin yıllık ortalama yağış miktarının yaklaşık 521,8 milimetre olduğu kaydedildi. Barajın talveg kotu 1.710 metre, temelden yüksekliği ise 90 metre olarak açıklandı. Maksimum su seviyesi 1.791,19 metre, normal su seviyesi 1.788,60 metre, minimum su seviyesi ise 1.734 metre olarak belirlendi. Zonlu toprak dolgu tipinde ve kil çekirdekli kum-çakıl dolgulu olarak inşa edilen baraj çevresinde, su kaynaklarının korunmasına yönelik koruma alanlarının oluşturulmasının gerekli olduğu, ancak bu alanların henüz tesis edilmediği bildirildi.