Ağrı'nın Taşlıçay ilçesinde yaşayan çiftçiler, hayvanlarının kışlık yem ihtiyacını karşılamak amacıyla teknolojik tarım araçlarının giremediği 2 bin rakımlı dağlık alanlardaki otları tırpanlarla biçiyor. Köylüler, iş yükünü azaltmak ve geniş arazileri daha kısa sürede tamamlamak için imece usulüyle birbirlerine destek oluyor.
Hayvancılıkla geçimini sağlayan vatandaşlar, onlarca dönümlük otluk alanlarda dedelerinden kalan geleneksel tırpanları kullanıyor. Tarım makinelerinin yaygınlaşmasıyla kullanımı azalan tırpanlar, engebeli arazilerde çiftçilerin en önemli araçları arasında yer almaya devam ediyor.
Gün doğumuyla birlikte dağlık alanlara çıkan köylüler, beşer ve onarlı gruplar halinde sırayla birbirlerinin arazilerini biçiyor. Çalışmalar sırasında zaman zaman şarkılar söyleyen çiftçiler, zorlu ot biçme mesaisini daha keyifli hale getirmeye çalışıyor.
Tırpancılara 100 Lira Yevmiye Veriliyor
Kış hazırlıklarının kısa sürede tamamlanmasını isteyen bazı çiftçiler, imece grubunun yanı sıra günlük 100 lira yevmiye karşılığında tırpancılar da çalıştırıyor.
Biçilen otlar kurutulduktan sonra hayvanların kış boyunca beslenmesinde kullanılmak üzere köylere taşınıyor ve uygun alanlarda depolanıyor.
"Biçerdöver Buraya Giremez"
Taşlıçay'a bağlı Yukarı Düzmeydan köyünde yaşayan Cemal Aydemir, bölgedeki arazilerin engebeli olması nedeniyle tarım makinelerinin her alanda kullanılamadığını söyledi.
Köylülerin 5 ila 10 kişilik gruplar oluşturarak sırayla birbirlerinin otluk alanlarını biçtiğini anlatan Aydemir, tırpan kullanmayı severek yaptığını belirtti.
Aydemir, "Tırpanla ot biçmek çok zevkli ve güzel. Tırpan otu iyi kestiğinde işimiz daha güzel oluyor. Tırpan bize atalarımızdan kalmış. Aynı zamanda tırpanla ot biçmek bir spor. Tırpanı kullandığımızda vücudumuzun tamamı çalışıyor." dedi.
Dağlık arazinin biçerdöver kullanımına uygun olmadığını vurgulayan Aydemir, "Tırpan olmasa burası biçilmez, biçerdöver buraya giremez. Dedelerimiz ve babalarımız da tırpanla ot biçerdi. Biçerdöver burayı biçse de biz yine tırpan kullanacağız." diye konuştu.
40 Yıldır Tırpanla Ot Biçiyor
Köy sakinlerinden Abdurrahman Güneş de önce köylüsünün arazisindeki ot kesimine yardımcı olduklarını, ardından kendi otluk alanlarına geçeceklerini söyledi.
Yağışların az olması nedeniyle bu yıl ot veriminin geçen yıla göre düştüğünü belirten Güneş, tırpanla ot biçme geleneğini yaklaşık 40 yıldır sürdürdüğünü ifade etti.
Güneş, "Tırpanı dedelerimizden aldık ve çocuklarımıza hediye ediyoruz. Tırpanla ot biçmek bilene zor değil. 40 yıldır severek tırpanla ot biçmeye devam ediyoruz. Otun fazla olduğu yıllarda iki ay ot biçiyoruz." dedi.
Taşlıçay'ın yüksek rakımlı köylerinde imece usulüyle yürütülen ot biçme çalışmaları, hayvanların kışlık yem ihtiyacı karşılanana kadar devam ediyor.
