Ada

Ada

Ada Nedir
1 . Deniz veya Göl suları ile çevrilmiş küçük kara parçası, cezire :
2 . Tali yoldan ana yola güvenli çıkışı sağlamak için tali yolun sağ tarafına yapılan, çizgilerle ayrılmış bölüm.
3 . Kavşaklarda trafiği düzenleyici, yönlendirici veya ayırıcı olmak üzere bordürle sınırlandırılmış veya yer çizgileriyle belirlenmiş alan.
4 . Çevresi yollarla belirlenmiş olan arsa ve böyle bir arsayı kaplayan yapılar topluluğu.
Her tarafı sularla çevrili kara parçasına Ada Denir. Okyanus, deniz, göl ve her çeşit akarsular içinde ada bulunabilir. Bir kara parçasının ada sayılabilmesi için etrafını çevreleyen denizin etkisinin karanın her yerinde görülmesi lazımdır. Avustralya’da denizin tesiri her tarafında görülmediği için ada sayılmamış ve kıta kabul edilmiştir. Sumatra, Borneo, Madagaskar, Grönland, Britanya, Japonya adaları başlıca büyük adalardır.

Adaların toplam yüzölçümü 10 milyon kilometrekare ile Avrupa kıtasının yüzölçümüne yakındır.

Adalar tek adalar ve takım adalar olarak bulunurlar. Kıbrıs tek adadır. Endonezya Devleti ise bir çok adadan meydana gelen bir takım adalar topluluğudur. Meydana gelişlerine göre adalar; kıtalardan ayrılan, mercan, volkanik ve Alüvyon adaları olmak üzere dörde ayrılır.

Kıtadan ayrılan adalar : Jeolojik devirlerde kıtalardan koparak meydana gelen veya bazı kara parçalarının çökmesi ile yahut denizlerin yükselerek bazı kara parçalarını kaplamasıyla meydana gelmiş adalardır. Madagaskar adası, jeolojik ikinci zamanda Afrika’dan; Britanya, dördüncü zamanda Avrupa’dan ayrılmıştır. Ege adaları, Ege kıtasının parçalanıp çökmesiyle; Korsika ve Sardunya adaları, Tiran kıtasının parçalanmasıyla meydana gelmiştir.

Mercan adaları : Okyanuslarda çok kalabalık sürüler halinde yaşayan poliplerin çıkardıkları kalkerlerin birikmesinden adalar meydana gelmiştir. Büyük Okyanus ve Hint Okyanusunda bu tip adalara sık rastlanır. Marshall ve Carolin adaları mercan adalarıdır.

Volkanik adalar : Deniz veya göl dibindeki volkanların püskürttüğü lavlar neticesi meydana gelmişlerdir. Batı Akdeniz’deki Stromboli Adası ile Büyük Okyanustaki Hawaii Adaları volkanik adalardır.

Alüvyon adaları : Nehirlerin sürükleme kuvvetinin azaldığı ve dolayısıyle beraberindeki taş parçacıklarını taşıyamadığı yerlerde belirirler. Daha çok nehirlerin ağızlarına yakın kısımlarda meydana gelen bu adaların üstten görünüşü, suyun geldiği tarafı ince olan bir elips şeklindedir. Bunlardan bazılarında ziraat alanları ve yerleşme yerleri kurulabilmektedir. Bu adalardan bazılarının yüksekliği 10 metreyi bulabilir. Fakat ekseri alüvyon adaları zamanla sular altında kalırlar.

Dünya Coğrafyasındaki Başlıca Adalar:

Adı Yüzölçümü (km2) Bulunduğu Yer

  • Grönland 2.175.000 Kuzey Buz Denizi ,
  • Yeni Gine 785.000 Büyük Okyanus ,
  • Borneo 750.754 Büyük Okyanus ,
  • Madagaskar 587.041 Hint Okyanusu ,
  • Baffin 476.067 Kuzey Buz Denizi ,
  • Sumatra 471.000 Büyük Okyanus ,
  • Filipinler 300.000 Büyük Okyanus ,
  • Yeni Zelanda 269.000 Büyük Okyanus ,
  • Honşu 230.000 Büyük Okyanus ,
  • Büyük Britanya 229.720 Atlas Okyanusu ,
  • Ellesmere 212.688 Kuzey Buz Denizi ,
  • Victoria 212.198 Kuzey Buz Denizi ,
  • Sulavesi 189.033 Büyük Okyanus ,
  • Cava 126.400 Büyük Okyanus ,
  • Küba 114.524 Atlas Okyanusu ,
  • Newfoundland 110.681 Atlas Okyanusu ,
  • Luzon 104.687 Büyük Okyanus ,
  • İzlanda 102.829 Atlas Okyanusu ,
  • Mindanao 98.681 Büyük Okyanus ,
  • Moluk Adaları 86.285 Büyük Okyanus ,
  • İrlanda 84.000 Atlas Okyanusu ,
  • Novaya Zemiya 82.600 Kuzey Buz Denizi ,
  • Hokkaido 78.508 Büyük Okyanus ,
  • Sahalin 73.290 Büyük Okyanus ,
  • Tasmanya 68.332 Büyük Okyanus ,
  • Banks 67.600 Kuzey Buz Denizi ,
  • Sri Lanka 65.610 Hint Okyanusu ,
  • Svalbard 62.423 Kuzey Buz Denizi ,
  • Bismarck Takımadaları 58.800 Büyük Okyanus ,
  • Devon 54.029 Kuzey Buz Denizi ,
  • Melville 42.395 Kuzey Buz Denizi ,
  • Souhampton 40.663 Kuzey Buz Denizi ,
  • Tayvan 35.961 Büyük Okyanus ,
  • Kyuşu 35.660 Büyük Okyanus ,
  • Hainan 33.670 Büyük Okyanus ,
  • Prince of Wales 33.229 Atlas Okyanusu ,
  • Vancouver 32.137 Büyük Okyanus ,
  • Sicilya 25.210 Akdeniz ,
  • Somerset 24.268 Kuzey Buz Denizi ,
  • Sardinya 24.084Akdeniz ,
  • Kuril Adaları 20.000 Büyük Okyanus ,
  • Yeni Kaledonya 19.103 Büyük Okyanus ,
  • Fiji 18.272 Büyük Okyanus ,
  • Hawaii 16.500 Büyük Okyanus ,
  • Vanuatu ( Yeni Hebridler ) 14.760 Atlas Okyanusu ,
  • Bahamalar 13.935 Atlas Okyanusu ,
  • Falkland Adaları 11.960 Atlas Okyanusu ,
  • Jamaika 10.991 Atlas Okyanusu ,
  • Cape Breton 10.300 Atlas Okyanusu ,
  • Kıbrıs 9.251 Akdeniz ,
  • Porto Riko 8.897 Atlas Okyanusu ,
  • Korsika 8.720 Akdeniz ,
  • GiriT 8.259 Akdeniz ,
  • Rodos 1.398 Ege Denizi
Copyright © 2004 - 2017 diyadinnet.com Tüm Hakları Saklıdır. Diyadinnet 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'na uygun olarak yayınlanmaktadır. Abonesi olduğumuz İhlas Haber Ajansı (İHA), Doğan Haber Ajansı (DHA) ve Anadolu Ajansı (AA) alınan haberlerin herhangi bir ortamda basılması ve yeniden yayımı, ajansların bu yöndeki politikasına bağlı olarak önceden yazılı izin gerektirir.