Gençlik ve Spor Bakanlığı, Ağrı Valiliği ve Türkiye Motosiklet Federasyonu işbirliğiyle Ağrı Dağı'nda ilk kez düzenlenecek Türkiye Enduro ve ATV Şampiyonası'nın tanıtımı gerçekleştirildi.

Ağrı Valiliği'nde tanıtım toplantısına, Vali Önder Bozkurt, Doğubayazıt Kaymakamı Murat Ekinci, Diyadin Kaymakamı Furkan Korkusuz, İl Jandarma Komutanı Tuğgeneral Fatih Cemal Kiper, İl Emniyet Müdürü Göksel Önder, Gençlik ve Spor İl Müdürü Ahmet Çelebi ile TMF Başkan Vekili Ogün Baysan ile TMF Asbaşkanı Mahmut Nedim Akülke katıldı.

Toplantıda konuşan Vali Önder Bozkurt, organizasyonun 3-5 Temmuz tarihlerinde gerçekleştirileceğini belirterek, "İnşallah yarışın ilk etabı Ağrı merkezde, ikinci etabı Diyadin Kanyonu, üçüncü etabı da Tendürek ve Ağrı Dağı güzergahlarımız olacak. İlk defa böyle bir organizasyona ev sahipliği yapmanın heyecanını, gururunu yaşıyoruz" dedi.

TURİZME VE GENÇLERE KATKI HEDEFLENİYOR
Enduro sporunun dayanıklılığa dayandığını ifade eden Bozkurt, organizasyonun kentin ulusal ve uluslararası tanıtımına katkı sağlayacağını vurguladı.

Bozkurt, "Ağrı'mıza gelen ziyaretçiler buranın sosyal ve kültürel yapısını daha yakından tanıyacak. Ağrı'nın güzel coğrafyasını görmüş olacaklar. Özellikle motosiklete ilgi duyan gençleri de bu vesileyle spora kazandırmış olacağız" diye konuştu.

"Terörsüz Türkiye hedefiyle bölgemizde önemli çalışmalar yürütüyoruz. Bunlardan biri de bu şampiyona" diyen Bozkurt, organizasyonun çok sayıda kurumun desteğiyle hayata geçirildiğini belirtti.

"HER YIL AĞRI'DA YAPILMASI HEDEFLENİYOR"
Türkiye Motosiklet Federasyonu Başkan Vekili Ogün Baysan ise yarışın üç etaplı olacağını belirterek, "Bundan sonra da her sene şampiyonanın bir ayağını Ağrı'da gerçekleştireceğiz" ifadelerini kullandı.

Federasyon Asbaşkanı Mahmut Nedim Akülke de organizasyonun Doğu Anadolu'da ilk kez düzenleneceğini belirterek, "Bu yarışı Ağrı'da ilk kez düzenleyeceğiz, bundan sonra geleneksel hale gelmesini umuyoruz" dedi.

ZORLU PARKURLARDA YARIŞACAKLAR
Şampiyona kapsamında sporcular; Diyadin Kanyonu'nun dik yamaçları, Tendürek Dağı etekleri ve Doğubayazıt rotasında yer alan İshak Paşa Sarayı, Meteor Çukuru ve Nuh'un Gemisi kalıntılarının bulunduğuna inanılan alanlardan geçerek Ağrı Dağı'nda 3 bin 200 rakımda hedefe ulaşmaya çalışacak.Fatih Çakmak

AĞRI (İHA) - 25 yıldır Ağrı'da görev yapan Dr. Öğr. Üyesi Naci Edi, efsanelerde ve kutsal kitaplarda yer alan Nuh Tufanı ve Nuh'un Gemisi'nden ilham alarak hazırladığı eserleri sanatseverlerle buluşturdu. Edi, Doğu Anadolu'nun farklı illerinden topladığı taşlarla oluşturduğu çalışmasında "Nuh Tufanı ve Nuh'un Gemisi" temasını işledi. Eserlerinde taş, metal ve ahşap gibi doğal malzemeler kullanan sanatçı, mitolojik unsurları sanatsal bir dille yorumladı.

Serginin ikinci bölümünde ise 2020 sonrasında yaşanan küresel olaylara dikkat çeken Dr. Öğr. Üyesi Naci Edi, Filistin'de yaşanan insanlık dramı, deprem felaketi ve Rusya-Ukrayna savaşı gibi güncel konuları yine taş ve metal ağırlıklı kompozisyonlarla ifade etti. Yurt dışında da sergi açmayı planladığını belirten Edi, "İlk olarak Nahçıvan'da sergilemeyi düşünüyorum. Çünkü Nuh'un civarının orası olduğu söyleniyor. Oradan başlayarak birçok ülkede bu çalışmayı sergilemeyi hedefliyorum" dedi.

VAN (İHA) - YYÜ Fen Fakültesi Moleküler Biyoloji ve Genetik Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Fevzi Özgökçe öncülüğünde bölgede yürütülen etnobotanik araştırmaları devam ediyor. Şırnak'ın Cizre ilçesindeki İnci Mezrası çevresinde doğal ortamda yetişen zeytin ağaçlarının tespiti, bilim dünyasında büyük bir heyecan uyandırdı. Araştırmayı yürüten uzmanlar, bu bulgunun Nuh'un Gemisi'nin Şırnak'ta, Cudi Dağı'nda olduğuna dair önemli bir bilimsel veri olduğunu belirtti.

"Yüzlerce yıllık bu zeytinler bizi çok şaşırttı"

İHA muhabirine açıklamalarda bulunan Prof. Dr. Özgökçe, yaklaşık 10 yıl önce yürüttükleri etnobotanik araştırmalar kapsamında Cizre ve çevresindeki köylerde bitkilerin halk tarafından kullanımını incelerken, bölgenin doğal yapısında yüzlerce yıllık zeytin ağaçlarıyla karşılaştıklarını söyledi. Özgökçe, "Biz o dönem öğrencilerimizle Cizre'de halkın geçmişten günümüze hangi bitkileri kullandığını araştırıyorduk. Cudi ve Gabar dağlarının eteklerinde örnek toplarken, doğal yetişme ortamında zeytin ağaçları gördük. Kültür ürünü olmayan, yüzlerce yıllık bu zeytinler bizi çok şaşırttı. Halk da bize, zeytinin burada eskiden beri yetiştiğini söyledi" dedi.

"Ağrı Dağı çevresinde ise zeytinin doğal yayılışı yoktur"

Bu gözlemin ardından önemli bir bilimsel sorunun akıllarına geldiğini dile getiren Özgökçe, "Dedik ki, acaba bitkiler bize Nuh'un Gemisi'nin nerede olduğunu gösterebilir mi? Çünkü Kur'an-ı Kerim'de Nuh'un Gemisi'nin Cudi Dağı'na indiği, İncil'de ise Ağrı Dağı olarak geçtiği bilinir. Ancak kutsal metinlerde Nuh'un Gemisi'nin su üzerinde yüzerken güvercinin ağzında bir zeytin dalıyla geri döndüğü anlatılır. Güvercinin ağzındaki zeytin dalı, tufanın sona erdiğini ve yeniden yaşamın başladığını simgeler. Ancak bu bitkinin doğal olarak yetiştiği yer çok önemlidir. Çünkü eğer o dal gerçekten bir zeytin dalıysa, bu ağacın doğal olarak yetiştiği bölge Cudi Dağı ve etekleridir. Ağrı Dağı çevresinde ise zeytinin doğal yayılışı yoktur. Bu nedenle Nuh'un Gemisi'nin Cudi'de olduğuna dair en güçlü biyolojik kanıtlardan biri zeytin ağacının kendisidir" diye konuştu.

"Zeytin Cizre'de yetişir, Ağrı'da değil"

Türkiye'de zeytin ağacının genellikle Ege ve Akdeniz ikliminde yetiştiğini vurgulayan Özgökçe, Cizre'deki sıcak ve kurak şartlarda doğal olarak yetişen zeytin ağaçlarının olağanüstü bir ekolojik bulgu olduğunu belirtti. Özgökçe, "Cudi'nin eteklerinde doğal olarak yetişen bu zeytin ağaçları, bin yılı aşkın süredir orada bulunuyor. Bu durum, Nuh'un Gemisi'nin Cudi Dağı'na indiğini hem kutsal metinlerle hem de bilimsel verilerle destekliyor" şeklinde konuştu.

Özgökçe, araştırma sonuçlarını kaleme aldığı makaleye de değinerek, "Zeytin ağacı diyor ki: Nuh'un Gemisi Ağrı Dağı'nda değil, Cudi Dağı'ndadır" ifadelerine yer verdi.

Filistin özelinde çalışmalar yapan İstanbul merkezli Hucurat Hareketi Derneği Başkanı Eyüp Güzel, İsrail'in Gazze'ye yönelik saldırılarına dikkati çekmek için il il dolaşıyor.

Güzel, Ağrı'nın Doğubayazıt ilçesinde Nuh'un Gemisi Parkı'nda kendi çizimlerinden oluşan Filistin temalı sergi açtı.

Akrilik boya çalışması olan sanat eserlerinin yer aldığı sergiye vatandaşlar ilgi gösteriyor.

Çocuklar da Filistin temalı çadır içerisinde boyama çalışması yaptı.

AĞRI (İHA) - Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Faruk Kaya, yaptığı açıklamada, 5 bin 137 metre ile Türkiye'nin en yüksek noktası olan Ağrı Dağı'nın yalnızca heybetiyle değil, zirvesini kaplayan takke buzulu ile de tanındığını belirtti.

Takke buzulunun hem bilim dünyası hem de bölge halkı için doğal, kültürel ve sembolik değere sahip olduğunu vurgulayan Kaya, "Son yüzyılda, özellikle son 50 yılda yaşanan hızlı küçülme bu eşsiz yapının geleceğini belirsiz hale getirmiştir" dedi.

Buzul alanı 50 yılda yarı yarıya azaldı

Bilimsel çalışmalar ve uydu görüntülerinin takke buzulunun boyutlarındaki değişimi net şekilde ortaya koyduğunu aktaran Kaya, milyonlarca yıl önce yaklaşık 70 kilometrekare olan buzul alanının, 1900'lerin başında 15 kilometrekareye, 1970'lerde ise 9-10 kilometrekareye kadar gerilediğini ifade etti.

Kaya, 1976-2011 yılları arasında yılda ortalama 0,07 kilometrekare küçülme yaşandığını, bu dönemde alanın yaklaşık yüzde 29 azaldığını, 1977-2024 döneminde ise küçülme hızının artarak yılda ortalama 0,095 kilometrekareye çıktığını söyledi. Günümüzde buzul alanının 4,5-5 kilometrekareye düştüğünü kaydeden Kaya, "Bu rakamlar, son 50 yılda buzul alanında yaklaşık yarı yarıya bir azalma anlamına geliyor" diye konuştu.

2050'lerde buzulun yarısı yok olabilir

Mevcut erime hızının sürmesi halinde 2050'li yıllarda buzulun yaklaşık yarısının daha eriyerek yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kalacağını belirten Kaya, erimenin başlıca nedeninin küresel ısınma ve iklim değişikliği olduğunu vurguladı.

Kaya, "Dünya genelinde olduğu gibi Doğu Anadolu Bölgesi'nde de yaz sıcaklıklarının artması, sıcak hava dalgalarının daha sık ve uzun sürmesi, buzulların yaz aylarında daha fazla erimesine yol açmaktadır. Kar yağışında beklenen artış gerçekleşmediği için kışın biriken kar miktarı yaz erimesini telafi edememektedir" ifadelerini kullandı.

Güney yamaçlar daha fazla eriyor

Topoğrafik özelliklerin de erime sürecinde belirleyici rol oynadığını dile getiren Kaya, Doğubayazıt tarafındaki güney yamaçlardaki buzulların daha hızlı eridiğini, Iğdır'a bakan kuzey ve kuzeybatı yamaçlardaki buzulların ise görece daha korunaklı olduğundan kısmen varlığını sürdürdüğünü söyledi.

Kaya, "Önceleri yaklaşık 3 bin 500 metre seviyesine kadar sarkan buzullar, artık 4 bin 500 metrenin üzerine çekilmiş durumda." dedi.

Tarım, hayvancılık ve turizme tehdit

Buzulların küçülmesinin yaz sonu ve sonbaharda su kaynaklarının azalmasına yol açtığını belirten Kaya, bu durumun bölgedeki tarım ve hayvancılık faaliyetlerini olumsuz etkilediğini dile getirdi.

Uzun vadede sulama suyunun azalmasının tarımsal verimi düşüreceğini, meraların zayıflamasına ve hayvancılık gelirlerinin azalmasına neden olacağını ifade eden Kaya, "Bu gelişmeler kırsal göçü tetikleyebilir." uyarısında bulundu.

Turizm açısından takke buzulunun zirvenin görsel cazibesini ve dağcılık deneyiminin önemli bir parçasını oluşturduğunu vurgulayan Kaya, erimenin turizm gelirlerinde düşüşe yol açabileceğini söyledi.

Kültürel mirasın görsel boyutu zayıflıyor

Ağrı Dağı'nın Nuh'un Gemisi efsanesi sayesinde üç semavi dinin ortak mirası olarak kabul edildiğini hatırlatan Kaya, "Buzulların kaybı, bu sembolik değerin görsel boyutunu zayıflatabilir. Ağrı, monoteist inançların görkemini ve dağcıların tatminini aynı anda barındıran nadir yerlerden biridir. Erime süreci, yalnızca doğal bir kayıp değil, kültürel hafızada da silinmez izler bırakabilecek bir dönüşümdür" dedi.

Buzulun korunması için acil önlem çağrısı

Takke buzulunun düzenli olarak uydu ve arazi ölçümleriyle izlenmesi gerektiğini belirten Kaya, yerel halkın olası jeolojik tehlikeler hakkında bilinçlendirilmesinin ve tarımda su tasarrufu sağlayan tekniklerin hayata geçirilmesinin zorunlu olduğunu vurguladı.

Kaya, "Küresel iklim değişikliğiyle mücadele, yerel ölçekte su kaynaklarının etkin yönetimi ve erken uyarı sistemlerinin kurulması, buzulların ve onların beslediği yaşam biçimlerinin korunması açısından hayati önem taşımaktadır. Takke buzulu yalnızca eriyen bir buz kütlesi değil; iklimin, doğanın, kültürün ve inancın ortak hafızasında yer alan, sessizce çekilen bir mirastır" diye konuştu.